Noord-Macedonië: meer dan het meer van Ohrid

Van Bulgarije reisde ik door naar het volgende land, namelijk Noord-Macedonië. Dit was voor mij een nieuw land (nr. 42!). Noord-Macedonië staat vooral bekend om het meer van Ohrid, dat een redelijk populaire vakantiebestemming is. Dit stond ook bij mij op het programma, maar ik begon mijn rondje door het land in de hoofdstad Skopje. Naast Skopje en Ohrid bezocht ik ook de Matkakloof, Tetovo, Bitola, Prilep en Krusevo. Hieronder kun je meer lezen over wat ik gedaan heb in Noord-Macedonië.

Skopje

Hostel

Mijn eerste stop in Noord-Macedonië was de hoofdstad Skopje. Ik had hier gemengde verhalen over gehoord, dus ik was benieuwd wat ik er van zou vinden. Mijn hostel lag vlak naast het oude centrum. Toen ik aankwam, bleek wel dat ik in een ander hostel en andere geplaatst was en blijkbaar was dit het geval voor iedereen in het hostel. Het was een vreemde situatie en we kregen niet echt verduidelijking van de eigenaar waarom dit het geval was. Later bleek dat het andere hostel last had van bedwantsen en ze iedereen die dat hostel geboekt had in twee 12-persoonskamers (in plaats van de 6-persoonskamer die ik geboekt had) gestopt hadden. Niet heel ideaal, maar het is wat het is en zo had ik in ieder geval geen last van bedwantsen.

De stad

Mijn eerste volle dag in Skopje bekeek ik alle bezienswaardigheden in het centrum van de stad. Ik begon in het oude gedeelte. De bazaar daar was groter dan ik verwacht had en er hing een gezellige sfeer. Ik besloot om even te stoppen voor een koffie. Daarna liep ik richting het nieuwe centrum. Het contrast tussen het nieuwe en oude gedeelte van Skopje is enorm. Het grappige is dat Skopje er helemaal niet uit ziet als stad in een voormalig communistisch land. Dit komt omdat de overheid een soort laagje op alle communistisch uitziende gebouwen geplaatst heeft, waardoor de meest gebouwen er nu uitzien alsof ze veel ouder (en mooier) zijn, maar ze zijn dus helemaal niet oud.

Daarnaast heeft de overheid een soort project gemaakt van zoveel mogelijk standbeelden door de stad heen plaatsen. Elke 50 meter vind je wel een standbeeld. De meeste zijn ook nog heel groot. Dit hebben ze gedaan om het toerisme te bevorderen. Of dat doel behaald is, weet ik verder niet. Het slaat ook echt helemaal nergens op, maar het is wel grappig om te zien.

Behalve standbeelden zijn er nog meer dingen te zien in Skopje. Macedonia Square is het belangrijkste plein. Dit is een mega plein met een standbeeld van Alexander de Grote, maar vanwege de gespannen verhouding tussen Noord-Macedonië en Griekenland noemen ze dit standbeeld  ‘strijder op een paard’. Verder heb ik ook een moskee bekeken en heb ik een bijzondere kerk bezocht. De kerk vond ik erg mooi. Ook ben ik naar de Boheemse wijk gelopen. Dit is het ‘alternatieve’ gedeelte van de stad en hier zitten allemaal leuke cafés en restaurants. Voor zonsondergang ben ik naar het fort gelopen. Het fort is niet heel bijzonder, maar het uitzicht over de stad is wel prachtig.

Millennium kruis

Naast het centrum is het Millennium kruis een veel bezochte bezienswaardigheid in Skopje. Dit kruis ligt op een berg een eindje buiten de stad en is overal in de stad zichtbaar. Om het kruis van dichtbij te bekijken moest ik eerst de bus vanaf het busstation naar de kabelbaan nemen. Dit had ik vrij snel gevonden en duurde ongeveer een half uurtje.

Daarna nam ik de kabelbaan de berg op. Dit kostte een geweldige hoeveelheid van 1,20 euro voor een retourtje. Het kruis is een groot gevaarte, maar het is eigenlijk mooier van veraf. Toch was het het wel waard om de berg op te gaan. Vanaf hier heb je namelijk een mooi uitzicht over de stad, mooier dan vanaf het fort. Nadat ik wat rondgelopen had boven en wat gedronken had, nam ik de kabelbaan weer terug naar beneden. Vanaf daar was het even de vraag of en wanneer de bus kwam opdagen. Gelukkig kwam de bus snel en kon ik dus nog gewoon terug naar het busstation.

Matka Canyon

De canyon

Vanuit Skopje deed ik een dagtripje naar de Matka Canyon. Dit is een van de populairste dingen om te doen in Skopje en Noord-Macedonië. De canyon ligt op ongeveer een uurtje met de bus van de stad. Ik ging hier samen heen met Elyse, die ik in Istanbul had leren kennen en toevallig ook in Skopje bleek te zijn. Om 8.30 namen we de bus richting de canyon. We hadden wel gehoord dat de bus nogal onbetrouwbaar is en soms niet helemaal tot de canyon rijdt. Gelukkig bracht hij ons deze keer wel helemaal naar de canyon. Eenmaal daar besloten we samen met nog iemand anders eerst het pad langs de kloof te lopen. Dit was erg mooi, maar het was wel druk. We waren er voor 10.00 uur ’s ochtends en de parkeerplaats stond al helemaal vol met bussen.

Nadat we een stuk gelopen hadden, liepen we terug richting de boottours. Onderweg bezochten we nog een kerk. Bij de boottours besloten we om een normale boottour te gaan doen in plaats van te kajakken. Waar wij heen wilden, was namelijk bijna drie uur kajakken, dus dat leek ons toch niet zo’n goed idee. We voeren door de canyon en stopten bij een grot. Hier mochten we de boot even af om de grot te bekijken. Ik ben altijd snel uitgekeken op grotten, maar het was wel fijn om even van de boot af te kunnen. Op de terugweg raakte ik nog in gesprek met wat Nederlanders die al sinds februari met hun twee kinderen door Europa aan het reizen waren in een camper.

De terugweg

Toen we klaar waren met de boottour gingen we op zoek naar de bus terug. We besloten te wachten waar de bus ons had afgezet. Een kwartier nadat hij had moeten komen opdagen, was hij er nog steeds niet. Op dat moment kwam er een man naar ons toe die ons vertelde dat de bus niet kwam. We vertrouwden dit eerst niet, maar toen hij begon te praten over informatie die ik ook al op internet gevonden had, begonnen we toch te geloven dat hij de waarheid sprak. Wij besloten nog even te wachten, maar liepen toen ook richting het volgende dorp. Ik had namelijk al gelezen dat de bus meestal niet verder rijdt dan het dorp voor de canyon, omdat hij niet kan keren als de parkeerplaats bij de canyon volstaat. Dit was precies ook wat die man zei.

Samen met nog wat anderen die op de bus aan het wachten waren, begonnen we de 40 minuten richting het dorp te lopen. Na zo’n kwartier lopen kwamen we tot onze verbazing de bus tegen. De bus was dus gewoon drie kwartier te laat. We wachtten totdat de bus weer langs ons reed en gelukkig konden we gewoon langs de kant van de weg instappen. Een uurtje later waren we terug in Skopje. Ik vond het al met al een geslaagd dagtripje. ’s Avonds ging ik samen met Elyse wat eten in het oude centrum. Dit was heel gezellig en we kwamen erachter dat we een aantal dagen overlap hadden in Ohrid en in hetzelfde hostel zouden zitten. Zij ging wel de volgende dag die kant al op, ik ging een dagje later. Voor mij stond namelijk de volgende dag nog een ander dagtripje op de planning.

Tetovo

Het bus drama

Ook ging ik vanuit Skopje een dagje naar Tetovo. Tetovo is een minder bekende dagtrip dan de Matka Canyon. Het stadje zelf heeft eigenlijk geen bezienswaardigheden, maar er is een heel bijzondere moskee die ik graag wilde zien. Om 9.00 nam ik de bus naar het stadje. Wat bleek? Deze bus ging door naar Ohrid en ik zat in dezelfde bus als Elyse, dus dat was gezellig. De bus vertrok met wat vertraging en al snel bleek dat er iets mis was met de bus. De buschauffeur bleef stug doorrijden, maar op een gegeven moment hield de bus er toch echt mee op. Ergens langs de snelweg werden we eruit gegooid en daar moesten we wachten totdat de buschauffeur een nieuwe bus ergens vandaan getoverd had. Een half uur later was er een nieuwe bus en konden we weer verder. Met ongeveer 1,5 uur vertraging kwam ik aan in Tetovo.

De geschilderde moskee

Dit was een beetje onhandig, omdat ik nog een half uur moest lopen en dan net aan zou komen tijdens gebedstijd. Dat is nu net de tijd dat je de moskee niet kan bezoeken. Ik begon toch maar die kant op te lopen, want ik had ook niets beters te doen. Uiteindelijk was ik er vlak voordat de moskee dicht ging en heb ik toch nog even snel kunnen rondlopen en wat foto’s kunnen maken. Het was wel een lange reis voor een bezoekje van tien minuten, maar het was het wel waard. De moskee was echt geweldig mooi. Daarna liep ik weer terug naar de bushalte en nam ik de bus terug. Deze keer was ik wel gewoon binnen een uurtje terug in Skopje.

Van Elyse hoorde ik later dat ze er bijna zeven uur over gedaan hadden in plaats van vier uur om in Ohrid te komen. De nieuwe bus was blijkbaar ook stuk gegaan en ze moesten nog een keer bijna een uur langs de snelweg wachten. Daarop had ik maar besloten om zelf niet de bus van 9.00 te nemen als ik richting Ohrid ging.

Het meer van Ohrid

De heenweg

De ervaring met de bus van gisteren zorgde ervoor dat ik een busje eerder richting Ohrid pakte. Om half acht zat ik al in de bus. Deze bus vertrok wel op tijd. Hij zat helemaal vol, maar er zaten misschien vijf buitenlanders in. Dat vond ik wel interessant, aangezien het juli was en Ohrid de meest toeristische plek van Noord-Macedonië is. Blijkbaar is het ook een populaire vakantiebestemming onder locals. Alles leek goed te gaan, totdat we een stop maakte op het hoogste punt van de rit. Toen we weer terug in de bus stapten, informeerde de buschauffeur ons dat we ergens onderweg moesten stoppen om van bus te wisselen. De airco werkte namelijk niet goed meer.

Na het hele tafereel van gisteren had ik niet echt een heel positief beeld van bussen in Noord-Macedonië, dus ik was natuurlijk alweer bang dat we er midden op de snelweg uitgegooid zouden worden. Niets bleek minder waar, want we reden gewoon naar een parkeerplaats waar netjes een nieuwe bus op ons stond te wachten. Dit ging eigenlijk allemaal heel soepel. Met een half uurtje vertraging kwam ik in Ohrid aan, helemaal prima.

Wijnproeverij

Nadat ik ingecheckt had in het hostel ging ik een rondje lopen bij het meer. Daar kwam ik toevallig Elyse en wat andere mensen van het hostel tegen. Ik sloot nog even bij hun aan op het strand. Daarna liepen we via een uitzichtpunt bij een kerk, dat waarschijnlijk de meest gefotografeerde plek in Ohrid is, terug naar het hostel. We moesten namelijk op tijd terug zijn, want we gingen met een grote groep een wijnproeverij doen die werd georganiseerd door het hostel.

Om daar te komen namen we eerst een taxi naar de wijngaard. Het lag op een prachtige plek en we waren er net tijdens zonsondergang, wat het natuurlijk nog mooier maakte. We kregen eerst een rondleiding over het terrein. Daarna kregen we allerlei soorten wijn, rakia en bijbehorende hapjes om te proeven. Ik kan me niet meer herinneren hoeveel rondes er waren, maar het waren er in ieder geval veel. De meeste wijn en hapjes waren lekker, maar rakia vind ik echt verschrikkelijk. De groep met wie ik was, was ook heel gezellig. We waren uiteindelijk pas rond 23.00 uur klaar. Daarna zijn we met de hele groep nog naar een bar in het dorpje gegaan. Hier was live muziek, dus dat was ook leuk.

Het meer

De meeste tijd tijdens mijn paar dagen in Ohrid bracht ik door aan een van de stranden aan het meer. Het meer van Ohrid is het diepste en op een na grootste meer van de Balkan. Het ligt voor het grootste deel in Noord-Macedonië en een klein deel ligt in Albanië. Gemotoriseerd verkeer is bij de stranden niet toegestaan, wat ik heel fijn vond. De eerste dag sloot ik bij Elyse en wat andere mensen van het hostel aan op een van de drukkere stranden. Dit was op zich wel leuk, maar het was wel erg druk en de muziek stond ook vrij hard, niet heel ontspannend dus.

De rest van de dagen ben ik naar het strand wat verder weg van alle drukte gegaan. Hier was geen muziek, maar echt rustig was het er niet. Het was natuurlijk wel gewoon hoogseizoen en er is niet zoveel ruimte op de stranden. Toch had dit strand wel mijn voorkeur. De hittegolf waar ik al een aantal blogs lang over aan het klagen ben en die tegen deze tijd al bijna een maand aan de gang was, was nog steeds niet over. Daardoor was het nog steeds veel zoeken naar verkoeling en schaduw. De meeste stranden hebben totaal geen schaduw, maar deze gelukkig wel. Ik vond de stranden over het algemeen een beetje tegenvallen. Het meer is wel erg mooi en schoon, en het was sowieso fijn om ergens te zijn waar je in ieder geval ergens kon afkoelen.

Stadje

Ohrid zelf is ook een leuk stadje. Het is wel ontzettend toeristisch, helemaal voor Balkan/Noord-Macedonië begrippen. Het centrum zit vol met toeristische restaurants en winkels, maar er hangt wel een gezellige sfeer. We zijn heel leuk uiteten geweest met een groepje bij een restaurantje aan het water en we zijn ook in een aantal leuke cafés en barretjes geweest. Zodra je vijf minuten buiten het centrum zit, zit je in een totaal andere wereld. Je komt bijna geen mensen tegen en er zitten al helemaal geen restaurants of winkeltjes. Wel vind je er een kasteel (dat wel veel bezocht wordt door toeristen), een aantal kerken en ook wat ruïnes. Vanaf het kasteel heb je een mooi uitzicht op het meer. Ik had het na een paar uurtjes wel gezien, maar ik vond het wel leuk om wat van het stadje buiten het oude centrum gezien te hebben.

Boottour

Verder heb ik ook nog een boottour gedaan die georganiseerd werd vanuit het hostel. Met twee boten en twintig man gingen we rond zonsondergang het meer op. We gingen eerst een stuk over het meer varen en hadden toen even tijd om te zwemmen. Daarna bekeken we de zonsondergang en hadden we nog wat tijd om te zwemmen. Dit was echt ontzettend leuk. De groep van het hostel was heel gezellig en ik vind zulke boottours altijd wel geslaagd, helemaal tijdens zonsondergang. Het meer is ook heel mooi tijdens zonsondergang.

St. Naum klooster

Op de laatste dag besloot ik om een dagtrip te doen naar een van de bekendere bezienswaardigheden in de omgeving van Ohrid en in heel Noord-Macedonië, namelijk het St. Naum klooster. Je kunt hier een boottocht naartoe doen, of je kunt gewoon de bus nemen. Ik koos voor de bus, omdat dat qua tijden wat beter uitkwam. De busrit was erg mooi. Ik moest helaas wel een groot gedeelte staan. Dit kwam omdat er maar vier bussen op een dag rijden en dit zijn ook nog minibusjes, en dat terwijl het een van de populairdere dagtrips is en hij ook nog langs allerlei andere toeristische dorpjes aan het meer rijdt. Ik snap niet zo goed dat ze niet gewoon grotere en/of meer bussen laten rijden, maar goed dat zal mijn Nederlandse instelling wel zijn.

Ondanks dat ik moest staan, bereikte ik gelukkig wel mijn eindbestemming. De bus zet je direct naast het klooster af, dus dat scheelde. Het klooster zelf vond ik niet speciaal. Ik heb inmiddels ook wel zoveel kloosters gezien dat het allemaal een beetje op elkaar gaat lijken. De ligging van het klooster was wel mooi. Het ligt vlak naast het meer, dus het uitzicht is prachtig. Ik liep even rond om wat andere kerken in de omgeving te bekijken. Ook heb ik nog in het parkje naast het klooster gezeten. Hier is ook een strand en allerlei winkeltjes. Ik nam de bus weer terug. Het was nog even de vraag of hij kwam opdagen, maar ook dat kwam goed. Nu ik ook St. Naum bezocht had, had ik alles gezien wat ik in deze omgeving wilde zien. Dit was dus een goede afsluiting van mijn tijd in Ohrid.

Bitola

Na Ohrid was het tijd om een aantal wat minder bekende plekken te bezoeken. Mijn eerste stop was Bitola. Bitola is de derde stad van Noord-Macedonië. Vanaf Ohrid is het ongeveer twee uur met de bus. De bus die ik nam, viel echt bijna uit elkaar. Ik was alweer bang dat mijn bus onderweg stuk zou gaan, maar dat was gelukkig niet het geval. Wel waren bijna alle stoelen kapot en moesten mensen op de grond zitten.

In Bitola wilde ik twee dingen zien: het stadje en Heraclea Lyncestis. Ik besloot om eerst naar Heraclea Lyncestis te lopen. De hittegolf was nog steeds niet voorbij, dus het was nog altijd boven de 40 graden iedere dag. Het half uurtje lopen met al mijn bagage was dus even pittig. Ik kocht een kaartje bij de ingang en mocht gelukkig mijn tassen in het kantoortje laten. Heraclea Lyncestis was een Griekse stad en de opgravingen van de stad kun je hier dus nu bekijken. Ik vond het erg bijzonder om te zien hoe ze de mozaïeken vloeren helemaal gerestaureerd hebben. Sowieso was het een indrukwekkend om de ruïnes praktisch voor mezelf te hebben. Er liepen misschien één of twee andere mensen rond.

Toen ik de opgravingen gezien had, liep ik terug naar het busstation en vanaf daar nam ik een kijkje in het centrum van de stad. Dit was op zich wel leuk, maar er is eigenlijk maar één straat en een paar kerken. Nadat ik hier wat had rondgelopen, ging ik weer terug naar het busstation.

Prilep

Vanaf Bitola nam ik de bus naar Prilep. Deze bus was een stuk beter dan die van Ohrid naar Bitola. Het was maar een uurtje naar Prilep, dus dat was fijn. Er zijn geen hostels in Prilep, dus ik had een privékamer in een guesthouse geboekt. Dit was overigens goedkoper dan de hostels waar ik verbleef in Ohrid en Skopje. Het was wel even fijn om een privékamer te hebben na een paar maanden steeds een kamer gedeeld te hebben. In Prilep zelf is eigenlijk niets te zien. Er is een kleine bazaar, een kerk en een fontein. Ik heb hier wel even rondgelopen, maar er was inderdaad vrij weinig te zien. De reden dat ik in Prilep was, was omdat ik het als uitvalsbasis gebruikte om het dorpje Krusevo te bezoeken.

Krusevo

Het dorpje

Krusevo staat nog niet echt op de radar van de meeste toeristen. Het dorp ligt op een uurtje met de bus van Prilep en staat om twee dingen bekend. Een van de bekendste Spomeniks staat in Krusevo en Toše Proeski, een bekende Macedonische zanger, is in dit dorp opgegroeid en begraven. Ik had geen idee wie dit was, maar hij is in Noord-Macedonië nog steeds ontzettend populair. Er is in het dorp zelfs een heel museum ter ere van de zanger. Hij heeft blijkbaar ook een keer meegedaan aan het songfestival. In 2007 is hij in Kroatië omgekomen bij een auto-ongeluk en ligt nu dus in Krusevo begraven. Zijn graf wordt nog steeds veel bezocht. Zoveel zelfs dat er een overkapping over zijn graf gebouwd is om ervoor te zorgen dat alle cadeaus die mensen meebrachten niet wegwaaiden.

Ilindenmonument

Ik kwam dus voor de Spomenik. Een Spomenik is een groot monument, vaak in een vreemde vorm en gemaakt van Beton, die je de voormalig Joegoslavische landen kunt vinden. Het zijn vaak monumenten die opgericht zijn in de communistische periode ter ere van verzetsstrijders die Joegoslavië bevrijdden in the tweede wereldoorlog. In Krusevo staat dus ook zo’n spomenik. Dit monument is niet voor de verzetsstrijders van de tweede wereldoorlog, maar ter herdenking van de Ilindenopstand. Dit is een opstand tegen de Ottomanen die begon in Bitola, maar Krusevo was de eerste stad die heroverd werd. Hier is in de communistische tijd het monument van de Ilindenopstand voor opgericht.

Het monument ligt zo’n twintig minuten lopen van het centrum van het stadje af. Het centrum van het stadje is niet heel bijzonder, dus ik besloot maar meteen door te lopen naar het Ilindenmonument. Het is een groot, wit bouwwerk in een nogal unieke vorm. Binnenin is een “museum” waar je meer kunt leren over de opstand. Alle informatie is helaas alleen in het Macedonisch en de helft van de vitrines was leeg, dus dat vond ik wel jammer. Wel kun je binnen zien dat de ramen glas-in-lood zijn. Dit kun je vanaf buiten gek genoeg niet zien.

Nadat ik het Ilindenmonument bezocht had, liep ik nog even langs de begraafplaats in het dorpje. Dat klinkt gek, maar vanaf hier heb je het beste uitzicht over het dorp. Hier vandaan kun je goed zien hoe mooi de ligging van het dorp is. Het graf van de Macedonische zanger waar ik het eerder over had, is hier ook te vinden. Daarna liep ik terug naar het centrum, wachtte ik op de bus die een uur te laat was, en ging ik terug naar Prilep.

Naar Kosovo

Ik heb het enorm naar mijn zin gehad in Noord-Macedonië . Skopje was een stuk leuker dan ik verwacht had en ook Ohrid was prachtig. Verder ben ik blij dat ik ook wat minder vaak bezochte plekken gezien heb. Dat geeft toch net een ander beeld van een land. Ik voelde me hier veiliger dan in Bulgarije. Ik heb wel het idee dat ik de belangrijkste dingen gezien heb en dus had ik zin om verder te reizen. Deze keer naar een land waar ik erg benieuwd naar was, namelijk Kosovo. Vanaf Prilep reisde ik terug naar Skopje. Hier bleef ik nog een nachtje en nam de volgende ochtend de bus naar Pristina, de hoofdstad van Kosovo.